Królestwo Tonga: umarł król niech żyje król !

CZAS PRZECZYTANIA TEKSTU: 1 minut(y) / READING TIME: 1 minutes

W środę, 21 marca, oficjalnie proklamowano nowego monarchę polinezyjskiego Królestwa Tonga, króla Tupou VI. Formalnie przejął on tron w dniu śmierci swojego poprzednika i starszego brata, panującego pod imieniem George (Siosi) Tupou V, który zmarł 18 marca w szpitalu w Hong Kongu.
Poprzedni król nie ożenił się i nie posiadał legalnego potomstwa (a tylko takie, zgodnie z Konstytucją Królestwa Tonga może odziedziczyć tron) dlatego następcą był jego młodszy brat (’Aho’eitu 'Unuaki’otonga Tuku’aho) i to on przejął władzę po śmierci monarchy.
Nowy król (ur. w 1959 r.) w przeszłości poświęcił się karierze wojskowej. Był oficerem marynarki wojennej. Później przejął funkcje polityczne po bracie, który zasiadł na tronie – ministra obrony, ministra spraw zagranicznych, wreszcie premiera. Ostatnio sprawował urząd Wysokiego Komisarza Królestwa Tonga w Australii (odpowiednik ambasadora w krajach należących do Brytyjskiej Wspólnoty Narodów). Z funkcji premiera, którą sprawował od 2000 r. ustąpił w niejasnych okolicznościach w 2006 r. Nieoficjalnie mówi się o błędnych decyzjach, które naraziły państwo na milionowe straty. Komentatorzy twierdzą, że głównym zadaniem nowego monarchy będzie odzyskanie zaufania poddanych.
Tonga jest pod wieloma względami wyjątkowym państwem. W tej jedynej polinezyjskiej monarchii, pomimo jej konstytucyjnego charakteru, monarcha nadal cieszy się sporymi uprawnieniami. To on jest suwerenem i sprawuje władzę wykonawczą, powołuje premiera, ministrów i część członków parlamentu. Poprzedni król trzy dni przed koronacją w 2008 r. zapowiedział zrzeczenie się większości uprawnień władczych i demokratyzację ustroju. W 2010 r. odbyły się pierwsze powszechne wybory do parlamentu, w których wybrano 17 z 26 deputowanych. Zgodnie z obietnicą króla bieżącą politykę prowadził premier rządu. Na urząd ten w 2006 r. po raz pierwszy powołano osobę spoza rodziny królewskiej. Król nadal posiada prawo odwołania rządu i weta absolutnego.
Rola monarchy i rodziny królewskiej oraz miejscowej elity rodowej pozostaje znacząca. Ruch prodemokratyczny jest na wyspach wciąż słaby. Zmiany ustrojowe z lat 2008-2010 i umiarkowane rządu Tupou V były konsekwencją zamieszek, które wybuchły pod koniec panowania poprzedniego króla Tāufaʻāhau Tupou IV (ojca dwóch kolejnych) i nasiliły się po jego śmierci w 2006 r. Umiarkowane rządy Tupou V przyniosły rezultat w postaci uspokojenia nastrojów, ale również osłabiły autorytet monarchy. Czas pokaże, czy nowy władca Królestwa Tonga będzie kontynuował prodemokratyczny kurs swojego poprzednika, czy przywróci silną pozycję monarchy.

Pogrzeb Tupou V odbędzie się 27 marca. Oficjalna żałoba państwowa potrwa do 19 czerwca. Prawdopodobnie dopiero po jej zakończeniu odbędzie się koronacja nowego monarchy, który jeszcze nie wybrał sobie imienia, pod którym będzie sprawował władzę. Państwowe ceremonie – pogrzebu i koronacji będą miały charakter religijny. Głównym wyznaniem w Królestwie Tonga jest protestantyzm.

[źródło: www.stuff.co.nz, www.fijilive.com, www.3news.co.nz]