konstytuty.pl

PRZEGLĄD PERIODYKÓW KONSTYTUCYJNYCH (WRZESIEŃ 2016)

Opublikowano 30 października 2016, autor: Marcin Wiszowaty

Zgodnie z zapowiedzią zapraszam do drugiego w tym miesiącu przeglądu periodyków konstytucyjnych. Tym razem proponuję sięgnięcie po wrześniowe wydania czasopism naukowych z dziedziny prawa konstytucyjnego i nauk politycznych z całego świata i lekturę wybranych przeze mnie artykułów. Zacznę od pism zagranicznych, po których przejdę do polskich tytułów z września.

Wrześniowe „ANNALS” prawie w całości poświęcono zbliżającym się wyborom w USA. Już dzisiaj nazywa się je historycznymi ze względu na ich pod wieloma względami wyjątkowy charakter. Artykuł wprowadzający do numeru (Elections in America) odwołuje się do klasycznej pracy V.O.Keya Jr. z 1966 r., w której autor po raz pierwszy zwrócił uwagę na doniosłość stosunku wyborców i kandydatów do strategii wyborów. Sposób prowadzenia kampanii i główne akcenty jej treści są istotnym prognostykiem polityki, jaką będzie prowadził zwycięski kandydat. Z kolei zachowania wyborców i ich reakcje pozwalają przewidzieć wynik wyborów. Zdaniem autora artykułu generalnie niewiele się w tej sprawie zmieniło. Analiza genezy sytuacji, z którą mamy do czynienia na kilka tygodni przed wyborami, jest tematem kolejnego ciekawego tekstu (The Electoral Landscape of 2016). Autorzy zwracają uwagę na rolę różnic w gronie elektoratu (etnicznych, rasowych, ekonomicznych), których podkreślanie dawno nie miało w USA takiego zakresu i głębokości. Podziały i różnice były głównym motywem

Czytaj dalej →

Zaszufladkowano do kategorii PRZEGLĄD PERIODYKÓW NAUKOWYCH | Otagowano Afryka, Brexit, czynne prawo wyborcze, doktryna, Francja, gospodarka, Kadencja, kampania wyborcza, Komory, konstytucja, lobbing/lobbying, Meksyk, mniejszości etniczne, monarchia, Rada Konstytucyjna, sąd najwyższy, SCOTUS, stabilność finansowa, stan wyjątkowy, Statut Albertyński, sygnaliści/whistleblowers, terroryzm, trybunał konstytucyjny, Unia Europejska, USA, Włochy, wybory, wybory prezydenckie | Dodaj komentarz

(WAKACYJNY) PRZEGLĄD PERIODYKÓW KONSTYTUCYJNYCH (LIPIEC-SIERPIEŃ 2016)

Opublikowano 16 października 2016, autor: Marcin Wiszowaty

Wakacje to dla akademików czas, w którym mogą… nadrobić zaległości w lekturze, ale także w pracy naukowej. Obowiązki dydaktyczne nie pozwalają na pełne oddanie się uprawianiu nauki. Aby przegląd wakacyjny nie przybrał monstrualnych rozmiarów podzieliłem go na dwie części. Pierwsza obejmie „tylko” dwa z trzech wakacyjnych miesięcy. Przegląd wrześniowy opublikuję w drugiej połowie października. [Aktualizacja po wykonaniu całego przeglądu: na pewno będę się starał zdążyć do końca października]

Zaczynamy od periodyków zagranicznych. Polski przegląd — w części drugiej, u dołu.

Lipcowy numer „AMERICAN POLITICS RESEARCH” (vol. 44 no. 4) poświęcono niemal w całości władzy sądowniczej. Chociaż artykuły odnoszą się do amerykańskiej judykatywy, wiele wątków powinno zainteresować polskich czytelników, szczególnie tych zainteresowanych toczącą się właśnie w Polsce dyskusją na temat planowanych i zapowiadanych reform sądownictwa. Pomimo różnic w ustroju władzy sądowniczej w RP i USA, odnajdziemy bez trudu podobieństwa. Ponadto, niektóre propozycje reform (jak ustanowienie sędziów wybieralnych na kadencje) zdają się nawiązywać do rozwiązań amerykańskich. Autorzy artykułu „Does Public Financing Affect Judicial Behavior? Evidence From the North Carolina Supreme Court” postanowili zweryfikować prawdziwość tezy, że prywatne finansowanie kampanii wyborczej sędziów może powodować, że będą oni przychylniejsi dla swoich sponsorów. Czytaj dalej →

Zaszufladkowano do kategorii PRZEGLĄD PERIODYKÓW NAUKOWYCH | Otagowano Afryka, Belgia, Brazylia, Carl Schmitt, Chile, debata parlamentarna, dostęp do broni, dzieci pozamałżeńskie, edukacja prawnicza, Estonia, ETPCz, etyka, Federalny Trybunał Konstytucyjny, globalny konstytucjonalizm, godność, grupy interesu, Gruzja, Hanna Arendt, Hiszpania, honor, Indie, inicjatywa obywatelska, ius dispositivum, kakofonia konstytucyjna, kara śmierci, kodeks etyki, living instrument, lobbing/lobbying, lustracja, Meksyk, Mołdawia, monarchia, Niderlandy, Niemcy, niezawisłość sędziów, NRD, parlament, parytet płci, Portugalia, prawo do sportu, Prezydent RP, przewlekłość, reelekcja, regulamin Sejmu, Rosja, równość, RPA, rząd koalicyjny, samobójstwo, SCOTUS, sędzia, sędzia z wyboru, Senat UE, społeczeństwo obywatelskie, sport, STV, suwerenność ludu, system partii dominującej, system wyborczy, Tanzania, therapeutic jurisprudence, transfer konstytucyjny, trybunał konstytucyjny, Turcja, uchwała Sejmu, Urugwaj, USA, uzasadnienie projektu, uzasadnienie wyroku, Wenezuela, władza sądownicza, władza ustrojodawcza, wybory, wybory prezydenckie, wybory sędziów, wysłuchanie publiczne, zamach stanu, zdanie odrębne, zjednoczenie Niemiec, zmiana konstytucji, ZSRR | Dodaj komentarz

ZAMIAST SZPADY I PISTOLETU, CZYLI GENEZA I PRAKTYKA DZIAŁALNOŚCI KOMISJI ETYKI POSELSKIEJ

Opublikowano 23 sierpnia 2016, autor: Marcin Wiszowaty

Wielu obserwatorów polityki traktuje określenie „etyka poselska” jak oksymoron.

Dzisiaj kolejna zapowiedź publikacji naukowej, nad którą pracuję. Tytułowym tematem interesuję się od dawna. I od dawna dziwię się, że jego znaczenie nie znajduje odzwierciedlenia w skali zainteresowania doktryny prawa konstytucyjnego. Jest to zainteresowanie nikłe. Problematyka etyki poselskiej, czy szerzej – parlamentarnej, jest prawie nieobecna w polskiej literaturze naukowej ⁽¹⁾Wśród publikacji na ten temat dominują opracowania fragmentaryczne, poświęcone wybranym zagadnieniom i aspektom działalności komisji, na ogół w formie opinii prawnych ekspertów z Kancelarii Sejmu i Senatu, zamawianych na potrzeby rozwiązania problemów z bieżącej działalności Komisji. Do tej pory ukazało się zaledwie kilka artykułów stanowiących szerszą analizę działalności Komisji Etyki Poselskiej, przede wszystkim: O. Krzyżanowskiej: Powołanie oraz funkcjonowanie Komisji Etyki Poselskiej [w:] Etyka w polityce, pod red. J. Gałkowskiego i G. Schreibera, Warszawa 2000; W. Kręcisza, Etyka parlamentarna w polskim parlamencie – wybrane zagadnienia „Przegląd Sejmowy”, 1999 nr 3, J. Szymanka: Etyka parlamentarzysty a charakter mandatu przedstawicielskiego, „Przegląd Sejmowy”, 2008 nr 4 oraz najnowsze i najszersze pod względem zanalizowanego materiału źródłowego opracowanie autorstwa P.Malca-Lewandowskiego: Naruszenia Zasad Etyki Poselskiej w świetle uchwał Komisji Etyki Poselskiej w latach 1998-2015, „Biuletyn Prawa Publicznego”, 2016, nr 1, chociaż jest to temat ogromnie ważny. Dlatego postanowiłem zająć się nim. Będzie to pozycja bliższa monografii niż krótkiemu artykułowi, dlatego uznałem, że warto w ramach zapowiedzi przygotować odpowiedni wpis na blogu. Wierzę, że temat zainteresuje moich Czytelników, bo na pewno na to zasługuje. Mam też nadzieję, że sięgną po moją książkę kiedy już się ukaże.

Czytaj dalej →

Przypisy[+]

Przypisy
↑1	Wśród publikacji na ten temat dominują opracowania fragmentaryczne, poświęcone wybranym zagadnieniom i aspektom działalności komisji, na ogół w formie opinii prawnych ekspertów z Kancelarii Sejmu i Senatu, zamawianych na potrzeby rozwiązania problemów z bieżącej działalności Komisji. Do tej pory ukazało się zaledwie kilka artykułów stanowiących szerszą analizę działalności Komisji Etyki Poselskiej, przede wszystkim: O. Krzyżanowskiej: Powołanie oraz funkcjonowanie Komisji Etyki Poselskiej [w:] Etyka w polityce, pod red. J. Gałkowskiego i G. Schreibera, Warszawa 2000; W. Kręcisza, Etyka parlamentarna w polskim parlamencie – wybrane zagadnienia „Przegląd Sejmowy”, 1999 nr 3, J. Szymanka: Etyka parlamentarzysty a charakter mandatu przedstawicielskiego, „Przegląd Sejmowy”, 2008 nr 4 oraz najnowsze i najszersze pod względem zanalizowanego materiału źródłowego opracowanie autorstwa P.Malca-Lewandowskiego: Naruszenia Zasad Etyki Poselskiej w świetle uchwał Komisji Etyki Poselskiej w latach 1998-2015, „Biuletyn Prawa Publicznego”, 2016, nr 1

Zaszufladkowano do kategorii AKTUALNOŚCI USTROJOWE, KUCHNIA POLITYCZNA | Otagowano etyka, etyka parlamentarna, honor, Sejm, senat, szlachta | 2 komentarze

PRZEGLĄD PERIODYKÓW KONSTYTUCYJNYCH (CZERWIEC 2016)

Opublikowano 5 sierpnia 2016, autor: Marcin Wiszowaty

Po skromnym przeglądzie majowym nadszedł czas na wyjątkowo urodzajny czerwiec. Aż 30 czasopism polskich i zagranicznych miało w tym miesiącu swoje nowe wydania. Tym razem dla urozmaicenia rozpocznę przegląd od czasopism zagranicznych. Polskie periodyki omówię inaczej niż dotąd — w drugiej części przeglądu.

Czerwcowy numer amerykańskiego „YALE LAW JOURNAL” (vol. 125, no. 8) porusza temat ważny i pomijany dotąd w opracowaniach na temat dyskryminacji i praw człowieka w relacjach rodzinnych. Jak pisze autorka tekstu Foundling Fathers: (Non-)Marriage and Parental Rights in the Age of Equality — wiek XX był okresem walk o prawa kobiet, następnie praw dzieci pozamałżeńskich, homoseksualistów, wreszcie — osób tej samej płci, pragnących zawrzeć związek małżeński. Tymczasem pomijano prawa ojców pozamałżeńskich w relacjach z dziećmi. Ich pozycja jest kłopotliwa zarówno dla feministek, które walczą o prawa z mężczyznami, jak i dla sądów, które ustalają najczęściej granicę sporu o prawa rodzicielskie na linii matka-ojciec nie rozróżniając statutu ojców. Tymczasem sytuacja ojców pozamałżeńskich jest na ogół gorsza od ojców rozwiedzionych. Nie mają swoich wpływowych organizacji, nie lobbują, nie są popularni w mediach. Ciekawy tekst i problem w kraju, w którym tyle zrobiono dla idei równości. Miłośników amerykańskiego ustroju zainteresuje zapewne artykuł poświęcony ciekawemu zagadnieniu prawa do wypowiadania umów międzynarodowych. Okazuje się, że o ile Konstytucja USA przewiduje procedurę zawierania umów międzynarodowych i określa rolę Kongresu i Prezydenta w tej kwestii, o tyle nie wspomina ani słowem o tym kto jest uprawniony do wypowiadania umów w imieniu USA. Autorzy dochodzą do wniosku, że wobec faktu, że zerwanie umowy międzynarodowej może stanowić powód do wypowiedzenia wojny (i tak było postrzegane w czasach Ojców Założycieli), należy uznać, że tak jak prawo do wypowiadania wojny należy do Kongresu, tak samo prawo do wypowiadania umów międzynarodowych (Founding-Era Jus Ad Bellum and the Domestic Law of Treaty Withdrawal).